Liveblog 40. Woede om Iraanse aanval op Qatarese gasproducent, Trump dreigt grootste aardgasveld ter wereld volledig te vernietigen

Welkom terug bij het Escalatie Journaal

Gisteren viel Iran het in Qatar gelegen industriële gascomplex Ras Laffan aan, wat resulteerde in drie branden (waarvan er inmiddels in ieder geval twee onder controle zijn). Dat zou wraak zijn voor een Israëlische aanval op het Iraanse South Pars-gasveld, waar Trump naar eigen zeggen niet van op de hoogte was (dat valt te betwisten). Trump kondigt nu aan dat Israël South Pars in principe met rust zal laten, maar dat hij als Iran op deze voet doorgaat deze belangrijkste gasvelden van het land helemaal de moeder zal verwoesten. Met tegenzin: "I do not want to authorize this level of violence and destruction because of the long term implications that it will have on the future of Iran, but if Qatar’s LNG is again attacked, I will not hesitate to do so."

Ondertussen gaat het gewone leven in Iran ondanks de oorlog gewoon door: drie demonstranten verhangen. We gaan live. 

Update 08:05 - Interessant overzicht van The Financial Times: op welke landen richt de toorn van Iran zich voornamelijk? De Verenigde Arabische Emiraten, gevolgd door Koeweit en Bahrein. 
Update 08:08 - Ook vannacht: Amerikanen schrikken van drones boven legerbasis waar op dat moment Marco Rubio en Pete Hegseth aanwezig waren. Klinkt als een gevalletje dronepaniek, maar toch. 
Update 08:11 - De New York Post meldt dat een aantal kinderen van hoge Iraanse piefen (waaronder ook de gisteren uitgeschakelde Ali Larijani) doodleuk lesgeven op gerenommeerde Amerikaanse universiteiten (overzicht hier). Onduidelijk of nu aan de UvA wordt gewerkt aan een boycot van deze onderwijsinstellingen. 
Update 08:15 - Amerika overweegt duizenden extra militairen naar het Midden-Oosten te sturen om oa de Straat van Hormuz te beveiligen, mogelijk ook boots on the ground voor kleine operaties in Iran. 
Update 08:17 - i minister Saudi-Arabië is helemaal klaar met het Iraanse regime en bovendien piswoest. "What has Iran truly contributed to the Islamic world prior to this war? Supporting the Houthis in Yemen. Supporting the Popular Mobilisation Forces in Iraq, which have not only targeted neighbouring states, but Iraq itself. Supporting Hezbollah in Lebanon (...) Where was the support for the Islamic world in backing the crimes of the former Syrian regime? (...) Where is the support for Islamic causes? I do not see it!” Iran valt ondertussen Saudi-Arabië aan, zonder al te veel succes vooralsnog.
Update 08:22 - Pentagon vraagt Witte Huis om efkes 200 miljard extra te fiksen om de oorlog tegen Iran te bekostigen, meldt de Washington Post. Dit soort dingen gaat de America First-roedel dus: niet leuk vinden.
Update 08:36 - Iran dreigt: oliefaciliteiten "gelieerd aan Amerika" zijn nu naast militaire legerbases van de VS in de regio het voornaamste doelwit.
Update 08:45 - Europese gasprijzen +30% (Correctie 09:31 - +35%)
Update 08:48 - Drone treft olieraffinaderij in Koeweit, brandje, schade valt mee.
Update 09:24 - Israël vernietigt Iraanse M-17 helikopter op vliegveld Hamadan, beelden hier.
Update 10:48 - Iraans vrouwenelftal en bijbehorende staf boemelt per bus over de grens weer in Iran in. Spannend: krijgen de voetbalsters een huldiging, of een verhanging? 
Update 10:56 - Internetblokkade in Iran duurt nu al 20 dagen, en is daarmee de langste in de geschiedenis van het land, meldt NetBlocks.
Update 11:18 - 41 Iraniërs gearresteerd op verdenking van het delen van oorlogsbeelden met "vijandige netwerken". Ach, die krijgen vast een eerlijk proces. 
Update 12:09 - Israël schakelt hoge Basij-bons uit bij wachtpost. Doeltreffend. 
Update 12:12 - Iran wil wél naar het WK, aanstaande zomer, maar boycot Amerika, aldus baas van de voetbalbond aldaar. Wedstrijden zouden mogelijk in Mexico worden gespeeld. Probleem: de FIFA heeft daar helemaal geen zin in.
Update 12:21 - Central Command deelt beelden waarop Iraanse schepen in en nabij de Straat van Hormuz kapot worden gebombardeerd, hoog 'America, fuck yeah'-gehalte. 
Update 12:23 - Gasvelden South Pars stonden rond middernacht lokale tijd nog steeds in de brand, precieze schade nog niet duidelijk maar vermoedelijk dus serieus.
Update 13:07 - WTF. Krankzinnige beelden dit. Verslaggever Russia Today staat ergens in Libanon in lekker voor de camera verslag te geven, maar halverwege zijn stand-uppertje landt een Israëlische raket een paar meter verderop. "Fucking hell," moppert zijn cameraman even later, niet geheel ten onrechte. 
Update 13:20 - Verslaggever in kwestie is correspondent Steve Sweeney, deze knakker dus. Werkte eerder voor het socialistische Britse Morning Star en voor het in Libanon gevestigde Al Mayadeen, dat door oud-medewerkers van Al Jazeera werd opgericht om een ander geluid uit de regio te laten horen dan ze bij het door Golfstaten gefinancierde Al Jazeera gewend waren. Zowel Sweeney als cameraman zouden met licht verwondingen goed zijn weggekomen. 
Update 13:48 Ongekend: Amerikaanse A-10 Warthogs jagen op SCHEPEN in de Straat van Hormuz. Chairman of the JCS Gen. Dan Caine: "The A-10 Warthog is now in the fight across the southern flank and is hunting and killing fast attack watercraft in the Straits of Hormuz."
Update 14:42 - Breek! Nederland samen met Duitsland, Frankrijk, Italië, Japan en het Verenigd Koninkrijk 'bereid om bij te dragen' aan beveiliging Straat van Hormuz. "We express our readiness to contribute to appropriate efforts to ensure safe passage through the Strait." Wat de 'appropriate measures' precies gaan zijn, TJA we gaan het zien. En: "We will also work to provide support for the most affected nations, including through the United Nations and the IFIs." Volledige gezamenlijke verklaring hier.
Update 15:20 - De aanval op het Qatarese gascomplex Ras Laffan zou 17 procent van de Qatarese gasexport hebben weggeknald. Duurt 2 tot 3 jaar om de capaciteit weer op volle sterkte te krijgen. Gevolgen voor langetermijncontracten tussen Qatar en andere landen (specifiek Italië, België, China en Zuid-Korea) mogelijk tot wel 5 jaar.
Update 15:42 - IDF meldt dat het vannacht aanvallen heeft uitgevoerd op Iraanse schepen in de Kaspische zee, inclusief beelden.
Update 16:02 - Kon er ook nog wel bij. Vermoedelijke Iraanse raketinslag bij olieraffinaderij in Haifa, de grootste in Israël. Stroomstoringen gemeld in de regio en grote rookpluim te zien.
Update 16:44 - Volgens Israël is de brand bij de olieraffinaderij in Haifa ontstaan door vallende brokstukken na een interceptie. "No significant damage." Vaag beeld van de inslag hier.
Update 17:10 - Trump lijkt een soort van te reageren op de aankondiging van Nederland en andere landen om te hulp te schieten bij de Straat van Hormuz: 'We don’t need anything from Japan or from anyone else, but I think it’s appropriate that people step up.'
Update 17:39 - Dit liveblog SLUIT, verder in LIVEBLOG 41.