Tendentieus, ongefundeerd & nodeloos kwetsend

UWV: Kroniek van een faalfabriek, deel 33 – Van burgemeester in oorlogstijd naar guerrillastrijder

Dit is deel 33 van het feitenfeuilleton UWV: Kroniek van een faalfabriek. Hierin beschrijft database doctor @René Veldwijk van binnenuit zijn ervaringen met het UWV. Lees HIER de introductie, inclusief een lijst met afleveringen en personages.

Het plotselinge besluit van de oppermachtige Ketenmanager Franke om de loonaangifte te versimpelen door correcties achteraf te verbieden, doet bij mij alle alarmbellen rinkelen. Dat dit de opmaat is tot herbouw of verbouwing van onze polisadministratie is duidelijk. Herbouw betekent dat Capgemini weer terugkomt, want die hebben nog steeds een contract. Verbouwing kán betekenen dat er weer bergen werk op ons afkomt, want het UWV kan zelf niets. Ik wil die gok niet nemen: Capgemini is te machtig en ik heb vijf jaar geleden al een keer armpje gedrukt met Cor Franke en vanzelfsprekend verloren.

Allereerst moet ik weten wie hier in de driver seat zit. Ik redeneer dat het versimpelingsplan niet vanuit het UWV komt, maar volledig door Franke zelf is bedacht en uitgewerkt. Natuurlijk kan Franke op verzoek van het UWV handelen. De stokoude UWV-uitkeringssystemen kunnen immers geen correcties verwerken en het nieuwe systeem dat dit probleem zou oplossen is uitgelopen op een totaalfaal. Maar ik werk op de beleidsafdeling die zo'n plan zou moeten uitwerken. Mijn collega’s zijn overduidelijk even verrast als ikzelf.

Het kan niet anders of Ketenmanager Franke, deze briljante workaholic, heeft dit konijn uit zijn hoed getoverd. Buiten Cor Franke ken ik niemand die in staat is om in zijn eentje een plan te bedenken waarbij aan alles is gedacht: concept, techniek, veranderaanpak en de verkoop ervan aan minister Donner en zijn ambtenaren voor de noodzakelijke wetswijziging. En die wetswijziging is van belang, want vele bedrijven die salarissoftware bouwen – we tellen er zo'n 160 – zullen hun aangiftesoftware moeten aanpassen. Die gaan niet blij zijn.

Maar wat voor mij voorop staat is dat wat Franke wil een ongehoord schandaal is. Het basisidee achter de polisadministratie was dat het UWV met één druk op de knop en zonder werkgevers op kosten te jagen, uitkeringen kan berekenen. Dat is gelukt. Het enige dat het UWV niet kan, is een uitkering aanpassen als achteraf de opgave niet blijkt te kloppen. Het verbieden van correcties achteraf op loonaangiften is erger dan een paardenmiddel: het is een moordaanslag. Uitkeringen worden te hoog of te laag als de werkgever zijn zaken niet op orde heeft, al dan niet bewust.

Ik steek mijn licht op bij mijn UWV-collega's. En enkeling vindt wat er gebeurt schandalig, maar de meesten zien geen probleem: wie die de juiste uitkering wenst, moet alert zijn op fouten en eventueel zijn salarisbriefjes meenemen naar het UWV-loket. Het 'piepsysteem' heet dat.

Het kan niet anders of vakbonden en politici moeten hierop aanslaan. Linkse politici zullen toch de zwakken willen beschermen? Rechtse politici kunnen toch niet enthousiast zijn over fopautomatisering die tientallen miljoenen per jaar kost?

Maar niemand wordt wakker, zo lijkt het. De wettelijke regeling die Frankes 'Eenduidige Loonaangifte' gaat afdwingen wordt in elkaar gezet. De makers van salarissoftware lijken het allemaal te slikken en de Tweede Kamer wordt geïnformeerd. Iedereen vindt het best, zo lijkt het. Ik begrijp het wel. Het onderwerp is voor Kamerleden te technisch en ermee scoren kun je al evenmin.

Ondertussen is bij het UWV bijna iedereen enthousiast over de nieuwe loonaangifte. Cor Franke heeft namelijk verordonneerd dat de werking moet worden bewezen met een pilotproject. Het is totaal overbodig. Natuurlijk gaat dit technisch werken, want de loonaangifte blijft voor het UWV onveranderd. Er komen alleen geen correcties meer binnen; die moeten worden verwerkt in de eerstvolgende aangifte. Het hele project komt neer op het vernietigen van informatie. Aan de polisadministratie software verandert nauwelijks iets. Er wordt straks alleen software weggekieperd. Franke heeft gelijk: zonder correcties wordt de polisadministratie een stuk simpeler. 

Natuurlijk geef ik aan dat de hele pilot overbodig is. En als ze dat toch graag willen, kunnen wij desnoods de miljard loonaangiften en correcties-op-loonaangiften van de laatste drie jaar volautomatisch omkatten naar loonaangiften nieuwe stijl. Dan kunnen we vervolgens meteen berekenen hoeveel mensen een hogere of lagere uitkering zouden hebben gekregen. Ik krijg niet eens een reactie. We hebben dus te maken met een schijnvertoning die tegelijk een cadeautje is voor de UWV-organisatie. Uit alle hoeken en gaten komen nu namelijk mensen tevoorschijn die willen meedoen. Voor deze lieden is dit het ideale project: de schijn van high tech, maar zonder de afbreukrisico's. Net als eerder bij de Belastingdienst is Cor Franke bezig om de indruk te wekken dat hij met iets héél groots bezig is. De man bouwt aan zijn monument en tout UWV juicht hem toe.

Bij mij breekt er nu iets. Te moeten meewerken aan grootschalig bedrog en misleiding op alle fronten en essentiële software te moeten strippen – of door Capgemini laten strippen – trek ik niet meer. Ik besluit om te stoppen met burgemeester in oorlogstijd te spelen. Ik ga zelf ook niet weg. Ik ga in het verzet. Ik besluit alles te gaan doen om Frankes fopwet van tafel te krijgen.

De weg om Franke de voet dwars te zetten loopt via politiek Den Haag. Ik heb daar alleen geen ingangen (mijn moeder kent Erica Terpstra, maar daarmee houdt het op). Van mijn partners is alleen Marjan PvdA lid, maar vanwege alle baantjesjagerij slapend. Het lijkt beter om eerst bondgenoten te zoeken buiten de politiek. En ik weet waar ik die moet vinden: bij de makers van salarissoftware, waar ik wel ingangen heb.

Het geval wil dat wij zijn benaderd door een grote uitzender om een HRM- annex salarispakket over te nemen dat ze hebben gekocht van PinkRoccade, een softwarebedrijf dat is gespecialiseerd in het maken van software voor de overheid. Het pakket wordt gebruikt in het hoger onderwijs, maar is zo totaal on-onderhoudbaar dat wij bijna zes miljoen euro meekrijgen als we het met klanten en al willen overnemen (anders dan de overheid steekt Randstad niet onbegrensd geld in mislukte software).

Ik benader mijn contacten om ze uit te leggen dat de aanpassingen die ze in hun software moeten doen helemaal niet nodig zijn. Wat het UWV wil, kan ook gebeuren door de polisadministratie zelf – en natuurlijk veel goedkoper dan via een aanpassing van 150 verschillende softwarepakketten. De reactie is dat ik ze niets nieuws vertel. Er is zelfs een brief naar het ministerie van SZW gestuurd met het verzoek om het UWV zelf zijn zaakjes te laten regelen. Het ministerie had een brief teruggestuurd met de mededeling dat dit technisch misschien wel kon, maar dat dit te moeilijk was voor het UWV – wat letterlijk genomen natuurlijk waar was.

Mijn natuurlijke bondgenoten, de salarisverwerkers, hadden zich dus door Franke & co. het bos in laten sturen. Het was teleurstellend. Maar ik was een stap verder. Er lag al een protest, alleen niet bij de Tweede Kamer. Als ik de politiek wakker zou kunnen krijgen, wist ik dat de salarisverwerkers mij zouden steunen. Ik was nu vastbesloten om aan tafel te komen bij Kamerleden en ze uit te leggen hoezeer ze werden belazerd.

Reaguursels

Inloggen

Ik snap er nog steeds geen snars van. Ik ben anti-EU, maar nou we toch al zo lang in die EU moeten zitten voor de bühne, waarom dan niet naar een land kijken bv Duitsland, die zijn soort van UWV-systeem WEL op orde heeft, en dan aan dat land vragen of ze hun systeem mogen copy/pasten voor een paar miljoentjes? We zitten tenslotte in de EU. Maar nee, een Europese Unie die nergens in samenwerkt, terwijl het een Unie is. Achja, ik ben maar een simpele loonslaaf met een iq van 130. En niemand anders die ooit op dit idee komt, ever.

onesizefitsall | 11-05-20 | 00:51

Als de lieden bij de overheid en in dit geval UWV gewoon een uitgebreide cursus Acces of Exel hadden gehad (en uiteindelijk zouden begrijpen) hadden ze geen snelle jongens hoeven inhuren die om het basis Acces en Exel van alles zitten te veranderen en te verslechteren.
De ene onbenul haalt een andere onbekwame in huis waardoor het eigenlijke basis programma minder werkt en je er geen grip meer op hebt.

G.M.I.M. Pet | 11-05-20 | 00:02

"Voor deze lieden is dit het ideale project: de schijn van high tech, maar zonder de afbreukrisico's."

Dit is een breder cultuurprobleem bij de meeste organisaties die met overheidsgeld en andere subsidies functioneren. Een paar uitzonderingen daargelaten. Trouwens ook gezien in andere Europese landen in meer of mindere mate. En bij de EU weer in de overtreffende trap.

Het is bijna niet voor te stellen wat er voor nodig is om het roer om te gooien bij al deze gevallen. Dan denk ik toch aan de ministeries. Die lijken vaak geen zin of tijd te hebben om echt de vinger aan de pols te houden, ook al zouden ze de capaciteit hebben ook te weten waar op te letten.

GeenAccount | 10-05-20 | 22:01

Buitengewoon leerzame serie.

Het geeft ook aan dat een tekort aan geld helemaal het probleem niet is in dit land. Juist het schijnbare overschot aan geld zorgt ervoor dat faalhazen beloond en bejubeld worden. Gepromoveerd worden en nòg meer geld tot hun beschikking krijgen.

En ondertussen durft niemand de juiste beslissingen te nemen. Op het UWV vinden ze het allemaal wel best, en in de politiek en de journalistiek kennelijk ook.

Een mooi bruggetje naar de coronacrisis. We hebben onder andere;
- een Ministerie van Volksgezondheid (VWS);
- een Raad voor Volksgezondheid (RVS);
- een Rijksinstituut voor Volksgezondheid (RIVM);
- een Outbreak Management Team (OMT);
- een Centrum infectieziektebestrijding (Cib);
- een Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding (LCI);
- etc.
Met zoveel duurbetaalde expertise zou het op tijd bestellen van bijvoorbeeld mondkapjes of testkits geen probleem mogen zijn. Het tegendeel is het geval.

En omdat er maandenlang geen mondkapjes waren, deed het RIVM maar alsof mondkapjes niet werken. Ondanks een duur RIVM rapport uit 2008, waarin juist staat dat mondkapjes wèl werken. Waarin bovendien stond dat zelfs een sjaal of zelfgemaakt lapje al effect heeft; het zou dus geen probleem moeten zijn om snel een mondkapjesfabriek op te zetten.
We praten immers niet over Transformers die kunnen rijden en vliegen, maar om een maskertje.

Onze duurbetaalde expertise blijkt geen voordeel, maar een nadeel. We hebben veel, héél veel experts in dienst die elkaar niet durven tegenspreken, en ook hun broodheer de overheid naar de mond willen praten. Niemand wil paniek in de tent, dus slecht nieuws wordt genegeerd.
Dus zien we een RIVM dat Ruttes beleid verdedigt, en een Rutte die zegt zijn beleid op het RIVM te baseren. En dat pakte niet altijd even goed uit; een tijdlijn. www.elsevierweekblad.nl/nederland/ach...

Dandruff | 10-05-20 | 21:33 | 1

Uitstekende analyse en dit is veel breder te trekken naar bureaucratische waterhoofden bij bv. zorg en onderwijs. Geld speelt geen rol want is er altijd in overvloed. En dus is efficiëntie en efficiency ook niet belangrijk en zorgt de bureaucratie goed voor zichzelf tot aan bureaustoelmassages aan toe. Bovendien zitten ze op een monopoliepositie dus geen last van concurrentie die je scherp houdt.

Ik las van de week dat werknemers misschien wat minder gezond lunchen nu ze thuiszitten en dit eigenlijk ook door de werkgever opgelost zou moeten worden. Past helemaal in het plaatje.

5611 | 10-05-20 | 23:23

Grote stappen snel thuis.
Alleen maar inserts en aan updates doen we niet.

CarelJan7937 | 10-05-20 | 21:29

Is al bekend hoeveel de schrijver heeft binnengeharkt bij het UWV?

beldewouten | 10-05-20 | 21:28 | 9

@W_F | 10-05-20 | 23:19: geloof ik niet, ik hou het namelijk in de gaten ;) Omdat ik benieuwd ben. Maar dat mag niet.

beldewouten | 11-05-20 | 06:49

@beldewouten | 11-05-20 | 06:49: Dat mag best, maar hij gaat het waarschijnlijk niet vermelden vanwege de irrelevantie ervan. Net zo min als hij vertelt wat hij voor zijn leaseauto betaald, want irrelevant. Als je het weten wilt, kun je hem vast wel mailen met die vraag, i.p.v. hem hier wekelijks te stellen.

Kopieerapparaat | 11-05-20 | 07:14

Lijkt er sterk op dat de schrijver en zijn softwareclubje zelf als een rode draad door het hele falen heenlopen als onderdeel van het probleem.

Pieterse | 11-05-20 | 12:28
▼ 6 antwoorden verborgen

Veldwijk zit wel te hakken op Cor Franke, maar die man moet toch ook een boterham verdienen. Die heeft geen tijd voor een volle werkweek, vandaar dat zzp schap.
Liever speelt ie bij De Zaak, bas-gitaar.

hotnot | 10-05-20 | 21:15
-weggejorist-
harry21 | 10-05-20 | 21:00 | 2
-weggejorist-
harry21 | 10-05-20 | 20:47

Echt totale hufters bij dat CapGemini ja. Maar! Waar ze de dan weer helemaal geen verstand van hadden was film/video productie. Heerlijk zo'n klant, eindeloos toren hoge facturen aan ze gestuurd die zonder knipperen werden betaald. Bedankt sukkels! Groetjes

Botte Hork | 10-05-20 | 20:37 | 2

Hoe hoog waren die facturen?

De_fluitlokker | 10-05-20 | 22:59

Dit is wel zo saai, leefde Kouwes nog maar.

Taggart | 10-05-20 | 20:30

Het UWV is een samenvoegsel van de oude uitvoeringsorganen waarvan het Gak een goede en betrouwbare was, maar in het UWV is ondergesneeuwd en feitelijk overgenomen door een klein orgaan, het USZO, het uitvoeringsorgaan sociale zekerheid Overheid. En zij met de grootste mond hebben de halve wereld.

lulleficatie | 10-05-20 | 20:17 | 3

Het GAK was helemaal geweldig. Als je een baan zocht ging je erheen, er werd in de kaartenbak (jawel) gekeken en als er iets bij was dat paste, werd het bedrijf gebeld en meteen een afspraak gemaakt. De volgende dag of dezelfde middag kon je al op gesprek.

Lupuslupus | 10-05-20 | 21:01

@Lupuslupus | 10-05-20 | 21:01: tegenwoordig zou dat niet meer kunnen... stel je voor.. dan maak je jezelf overbodig

Epistulae_Morales | 10-05-20 | 21:07

Ik heb ook wel eens ergens gewerkt waar een van de managers met het plan kwam: "Als we met z'n allen afspreken geen fouten meer te maken, dan hoeven we ook geen controles meer uit te voeren." Uiteraard werden meteen alle controles afgeschaft zonder de medewerkers meer tijd of middelen te geven. En als er dan toch een fout werd geconstateerd door iemand van buiten de afdeling was het "Maar we hadden toch afgesproken geen fouten meer te maken."
Het afschaffen van correcties achteraf bij de loonadministratie doet mij daar een beetje aan denken. "We hadden toch afgesproken dat alle bedrijven in Nederland van alle werknemers in een keer en iedere maand opnieuw de loonaangifte in een keer goed doen?"
Gelukkig is het nooit zo ver gekomen.
Overigens lag ik een tijdje terug een paar dagen in het ziekenhuis en daar kreeg een oudere man het verwijt van zijn familie "We hadden toch afgesproken dat jij geen blaasontsteking meer zou krijgen?"

Osdorpertje | 10-05-20 | 20:13

Ik vind het wel spannend al weet je dat het einde niet goed kan zijn. Er zijn teveel mensen die hier ontzettend veel geld mee **verdienen** dus ik denk niet dat iemand naar Veldwijk wil luisteren.

jan huppeldepup | 10-05-20 | 19:57

Volg al vanaf het begin dit epistel.
En dan bedenkt ik me vaak dat dit belasting-geld is dat U en ik ophoesten.
Mensen op de werkvloed die er 'sjoege' van hebben worden compleet genegeerd.
Maar dat gebeurd in heel veel bedrijven in Nederland.
Van die zogenaamde 'moderne managers' die het allemaal zo goed weten.
Die absoluut geen contact hebben of willen met de werkvloed en in het bedrijf waar ik werk dit ook gewoon openlijk zeggen.
Met als gevolg dat 'het plebs' op de werkvloer' niets extra's voor het bedrijf willen doen omdat er een enorm personeels tekort is.
Dit is precies hetgeen Dhr. Veldwijk ook tegenaan gelopen is en hetgeen in mijn ogen exemplarisch voor heel veel Nederlandse bedrijven.
Het proberen te managen van het bedrijf vanachter een beeldscherm en totaal maar dan ook totaal geen enkele feeling hebben met de werkvloer.
Het zal mijn tijd uitdienen en mijn werkgever (vergeeft me de uitdrukking en let op de aanhalingtekens): "kan ongezien de tyfus krijgen".
Wat Dhr. Veldwijk schrijf is voor mij heel herkenbaar.
En tel eens alle bedragen bij elkaar op!
Wat betreft Capgemini... ga een naar de website van Zembla en zoek daar de 2 afleveringen op over dit tuig.
Godkoleren wat een zooitje.

Lenco | 10-05-20 | 19:51 | 4

Yep

De_fluitlokker | 10-05-20 | 23:04

Bedankt voor uw kijktip. Ik zou wensen dat het bij wet verboden werd om zaken te doen met Capgemini.

Rhenium | 11-05-20 | 01:07

@Rhenium | 11-05-20 | 01:07: Dan koopt capgemini een klein bedrijfje op en gaat onder hun naam verder.

jan huppeldepup | 11-05-20 | 10:30
▼ 1 antwoord verborgen

Tis moederdag was wel een topicje waard toch.

dhrat | 10-05-20 | 19:49

Wederom interessant om te lezen. Er lopen ook buiten de overheid (in het bedrijfsleven) 'psychopaten' rond.

Zoals mensen die voor een mooi tarief over startups / entrepreneurship komen praten alsof ze er zelf meerdere per week succevol uit hun hoed hebben getoverd. In realiteit hebben ze er nog nooit een succesvolle gedaan of iets wat daar ook op mag lijken.

Ervaringsdeskundige | 10-05-20 | 19:43
-weggejorist en opgerot-
PresidenteDeConjovia | 10-05-20 | 19:39 | 6
▼ 6 antwoorden verborgen

Software-ontwikkelaar...... neelamaar dan heb ik een veel leuker beroep + hobby naast mijn werk. Nooit stress, nooit werkdruk en sinds 15 maart al vakantie misschien wel 20 weken of meer dit jaar...

Roadsurfer | 10-05-20 | 19:30

Onder de HIER gaat het tot 23. We zitten bij 33.
En nog geen kamerlid dat eens opheldering vraagt. Waarom zitten die lui daar?

Frau Merkel | 10-05-20 | 19:30 | 3

Als je je dat nog niet afvroeg, zou het met dit soort dossiers wel eens tijd worden inderdaad. Wát een poppenkast...

PresidenteDeConjovia | 10-05-20 | 19:37

Die hebben wel wat beters te doen.

Pieterse | 11-05-20 | 12:31

Je zou bijna voorstander worden van een basisinkomen.

sprietatoom | 10-05-20 | 19:27 | 5
▼ 2 antwoorden verborgen
-weggejorist-
PresidenteDeConjovia | 10-05-20 | 19:25

REAGEER OOK

bespaartips: Energie vergelijken | Autoverzekering vergelijken | Zorgverzekering vergelijken