Steeds meer burgers worden vanaf de onderkant omhoog uitgevinkt

Nederland heeft de duurste benzine ter wereld, terwijl we vanuit de Rotterdamse havengebieden ook de goedkopere landen om ons heen van benzine voorzien. De adviesprijs stijgt naar boven de 2,15 euro. Op Grindpad FM zat iemand van de Staatsomroep Gelddesk te verklaren dat energieprijzen het gevolg zijn van een "energiecrisis" en geopolitieke spanningen (lees: Oekraïne), maar wij denken: belasting belasting belasting, het is allemaal belasting. En beleid: overheden die een "klimaattransitie" proberen af te dwingen, zorgen voor onzekerheid over welke systemen (gas? Wind? Nucleair?) burgers kunnen of mogen gebruiken en die volatiliteit maakt markten wiebelig. Maar laten we niet pretenderen de oorzaken goed te begrijpen, we zien vooral de gevolgen: stijgende inflatie en stijgende energieprijzen maken het leven duurder en hoe hoger de prijzen, des te meer mensen in de kou komen te zitten. Letterlijk.

Ondertussen, zie tweets na de breek, is stikstofman Johan Vollenbroek op kruistocht tegen de vrije individuele mobiliteit (over de rug van iemand die net een vervelende aanrijding heeft gehad, sjiek) en zit een NRC-predikant vliegtuigjes te turven onder de verzuchting dat "we" minder zouden gaan vliegen na corona en dat maakt samen met dat radiofragmentje het plaatje wel compleet: klimaatdrammers jagen met hun particuliere strijd mensen op kosten, de Staatsomroep zegt "schuld van Rusland" en van de kranten hebben alleen mensen die Sander of Joris heten nog voldoende vinkjes om te mogen vliegen. Want dat is waar het heen gaat: steeds meer mensen die niet meer mee kunnen doen, omdat bovenmodale ideologen die zelf de prijsstijgingen minder voelen niet meer naast Jan met den Pet en Mien met den Blauwe Kraag in de file willen staan, of bij de bagageband willen tegenkomen. Mensen beperken in hun vrije beweging en besteding is een middel naar een doel. Allemaal uit naam van het klimaat, natuurlijk. Klachten gaarne per kerende post naar Vlad in Moskou. En nu aan het werk, kleinburger! Die benzine betaalt zichzelf niet!

Peop raakt de ventilator

Nou, het is zo ver. Zoals eerder beschreven op dit blog had de Fed een dilemma op haar bord over hoe om te gaan met de stijgende inflatie. Wat toen nog theoretisch was, wordt nu in de praktijk uitgevoerd: de Fed heeft besloten sneller de rente te verhogen en QE af te bouwen. Maar dit heeft, zoals verwacht, tot heftige reacties geleid op de beurs. Blijft de Fed bij haar gekozen koers, of niet?

Het inflatieprobleem is vooral veroorzaakt door de problemen in de aanvoerlijnen. De lockups (het plotseling simultaan open gaan van de economie) hebben voor een plotselinge toename van de vraag en verstoppingen bij het aanbod gezorgd. Veelal daarom zijn de prijzen van goederen omhoog gegaan. 

Nu was het oude verhaal van de Fed dat deze inflatie maar tijdelijk is, want zodra de aanvoerlijnen weer op orde zijn, zullen de prijzen normaliseren. An sich begrijpelijk dus dat de Fed eerst niks wilde horen van monetair op de rem trappen; een renteverhoging lost immers de aanvoerlijnproblemen niet op. Maar waar inflatie eerst begint als een symptoom, kan het een eigen leven gaan leiden: het wordt zelf de oorzaak van meer inflatie. Eerst passen de prijzen zich aan de geregistreerde inflatie aan (no worries), maar als deze periode te lang duurt dan passen de prijzen zich aan de verwachte prijsstijgingen (sh*t hits the fan).

$6 biljoen per jaar (!) investeren om de targets van 2030 te halen.

Centrale banken zijn vaak niet te volgen, maar dat doen zij bewust. Het is een soort good cop bad cop routine waarin de doves en de hawks elkaar afwisselen met het oog om marktpartijen op hun tenen te houden. Impliciet is het ook een bedreiging aan het adres van deze marktpartijen, want voor je het weet kan een opmerking van een centrale bank directeur je positie om zeep helpen. Maar soms komen ze ook met onzinnige uitspraken. Zo kwam mevrouw Schnabel onlangs met de opmerking dat de groene omwenteling wel eens inflatoir zou kunnen  zijn. Nu is deze opmerking verre van onzinnig, maar de oplossingen die zij aandraagt zijn dat wel.

Maar eerst moet het inflatoire effect van de groene omwenteling beschreven worden. Alleen politici en de milieuclubs kunnen zo eendimensionaal denken dat hun gewenste omwenteling in a vacuüm plaatsvindt en dat er geen secundaire , tertiaire (enz.) effecten zijn. Gehele industrieën moeten op een andere leest worden gezet, zo niet worden gesloten. Werknemers moet worden omgeschoold, infrastructuur moet worden gelegd, stroomcapaciteit moet worden uitgebreid en zo verder.

De wereld moet dus $6 biljoen per jaar (!) investeren om de targets van 2030 te halen. Dat is geen klein bier. De projecties van IEA liegen er niet om. Zo zal de consumptie van lithium, kobalt, koper en nikkel enorm gaan toenemen, iets wat de prijzen van deze grondstoffen niet onberoerd zal laten gezien het aanbod maar langzaam kan worden uitgebreid. Dit zal zeker inflatoir werken.

Is toch niet te doen. Gelukkig zit Kaag er bovenop!

Ja dat komt toch ineens wel heel dicht in de buurt bij die 8% geprojecteerd door het Centraal Bureau van Tendentieuze Statistiek. In november 2021 was het leven nog 5,9% duurder dan november 2020, en afgelopen december was dus 6,4% duurder dan de december daarvoor. Die stijging in november was al een record dat sinds 1982 niet aangetikt was natuurlijk al een record, maar daar gaat december dus rammend overheen. Vooral energie steeg ondoenlijk en was ruim 53% duurder dan een jaar eerder. En Nederlandse benzine was met meer dan 2 euro per liter  de op een na duurste ter wereld. Volgende week dinsdag maakt het CBS bekend welke goederen er vooral in prijs stegen, in november was het kleding en voedsel. Ondertussen was de CAO-loonstijging in 2021 slechts 2,1%. Was er nou maar een digitale valuta met een maximale omloop zodat er geen inflatie plaats kan vinden en zat deze munt nou maar in moeilijke dip zodat u hem goedkoop aan kon schaffen.

Hee politicus. Wat kost een brood?

Het leven wordt onbetaalbaar en al het andere wordt ook duurder. Stroom. Gas. Benzine. Bier. BROOD. Hoe moet een student nog rondkomen? In december werd de hoogste inflatie sinds 1982 gemeten door abacus-ambtenaren die zelf ongetwijfeld via hun CAO correctief zijn ingedekt tegen inflatie, maar de werkelijke prijs van het leven / wordt uit de schappen gegrepen. Bij Albert Schwab Klaus Hamster Albert Heijn Delfzijl zijn twee halfjes bruin ACHT PROCENT DUURDER GEWORDEN tussen 31 december 2021, 23u59 en 01 januari 2022, 00u01. (Wat er in die minuut daar tussen precies gebeurd is, weet alleen het WEF. Of de millennium bug van Bill Gates.) Het is een voorbode van wat komen gaat: de officiële CBS-cijfers over de inflatie in december. Even afwachten nog, of die rekenkundige Haagse werkelijkheid recht evenredig zal lopen aan DE REALITEIT van een student in Delfzijl.

DNB: 'Alles wordt wel duurder, maar niet goedkoper'

Het nieuwe kabinet heeft de 'zonnige' koopkrachtplaatjes uit het regeerakkoord niet laten doorrekenen door het CPB, en bij Martin Visser van de T. leest u waarom. "In het regeerakkoord werd voorzien dat de koopkracht van werkenden per jaar 0,6% zou stijgen en die van gepensioneerden met 0,1%. Als de prijsstijging een dikke procent slechter uitpakt, kun je wel raden wat dit met dat koopkrachtbeeld doet." Dat kun je wel raden ja. Alles duurder, niks goedkoper, iedereen arm en als de Kamer hier vragen over wil stellen zegt de coalitie NJET. Omzien naar elkaar en vragen weigeren over de toekomst!

De Federal Reserve heeft besloten dat het welletjes is. Nou ja, een beetje dan. Maar dit kleine beetje kan genoeg zijn om de eurozone in een crisis te storten.

De Fed bleef lang volhouden dat de toenemende inflatie transitory was, oftewel tijdelijk van aard. Vele experts waarschuwden dat dat maar ten dele het geval is. Toch bleef de Fed volharden, want de prijsstijgingen waren met name veroorzaakt door aanvoerproblemen die weer veroorzaakt waren door coronamaatregelen, zoals lockdowns. Omat deze exogene shocks niks met monetair beleid te maken hebben, hoeft het monetair beleid ook niet gewijzigd worden, was de logica. Zodra de aanvoerlijnen weer op orde zijn, zal de inflatie terugkeren naar een normaal niveau.

Duur duur duur

Jawel Nederlandje, het is ons gelukt! Dankzij de corona, dankzij de ECB, dankzij de aardbevings in Groningen, dankzij de hoge heren in Den Haag en dankzij dat alles nou eenmaal wel duurder wordt, maar niet goedkoper, hebben we het inflatierecord uit 2001 uit de boeken geprijsd. Sinds 1982 was de officiële inflatie niet zo hoog als nu. 5,2% maar liefst. Dat betekent dat als iets eerst 82 euro kostte, dat het nu dan ongeveer 86,26 kost. Dat voel je in de portemonnee. Maar de overheid doet niets. Trouwens, wordt echt ALLES duurder? Nee dus. Alleen maar alles behalve de Liuk ijsjes. Die waren eerst 3,16 euro voor een pak, afgelopen oktober 2,92 euro, en NU NOG MAAR 2,86 euro! Nou wij weten het wel hoor. Bitcoins --> eruit, Liuk-ijsjes --> erin. Oh nee, kak. Ze worden juist minder waard. Joehoe, AEX? Kun je ook short gaan op Liuk ijsjes?

Prima idee

Ja we zouden hier best met een hoop schuim op de mond kunnen roepen dat alles de schuld is van die zakkenvullers in Den Haag en dat het allemaal een godvergeten schande is en dat het bovendien de spuigaten uitloopt en dat het niet normaal meer is etc. etc. ad inf. Maar hee. Dat alles alleen maar duurder wordt, dat is nog geen reden om als overheid een beetje gratis geld aan iedereen uit te delen, aangezien dat gratis geld voor iedereen ook weer door iedereen betaald moeten worden. Bovendien: het vorige gratis geld (om de energiearmoede te bestrijden) is nog niet eens overgemaakt. Niet zomaar populistisch andermans geld uit de overheidshelikopter mikken, dat lijkt ons eigenlijk reuze verstandig. 

Of?

We noemen maar een dwarsstraat hoor, maar zou het kunnen dat de huidige ("""demissionaire""") coalitie van vvd, D66, CDA en ChristenUnie de kaarten nog even op zak houdt, zodat een nieuwe coalitie van een nieuwe kabinet met nieuw elan van vvd, D66, CDA en ChristenUnie alsnog populistische cadeautjes uit kan delen?

Nee toch.

Dat zou wel erg cynisch zijn, hoor.

NEDERLAND OP SCHEMA VOOR INFLATIE RECORD

Met inflatie gaat het ongeveer zo: het brood wordt duurder en de friet wordt duurder en het bier wordt duurder. Daarom wil iedereen hoger loon om het brood, de friet en het bier te kunnen betalen. Maar om die lonen te betalen moeten het brood, de friet en het bier weer duurder worden. Waarna de lonen weer omhoog gaan zodat iedereen het brood, de friet en het bier kan betalen. En dan worden het brood, de friet en het bier weer duurder. En gaan de lonen weer omhoog. En worden het brood, de friet en het bier weer duurder. En gaan de lonen weer omhoog. En voor je het weet kost een pilsje 83 miljoen euro, fietst een of andere wappie naar Den Haag om het tijdelijke gebouw van de Tweede Kamer in de fik te steken en komt er een referendum over de vraag of we Pepijn van Houwelingen voor de rest van zijn leven tot Rijkskanselier willen benoemen. En dan komen er tribunalen, natuurlijk. Maar zover is het nog niet, dus u kunt ook gewoon proberen te voorkomen dat al uw spaargeld en/of morele waardigheid verdampt door alles in bitcoins danwel goud te investeren. Veel plezier met de Sinterklaasinkopen!