Tendentieus, ongefundeerd & nodeloos kwetsend

UWV: Kroniek van een faalfabriek, deel 6 - Laden, lossen, nachtlampjes en data-wildwest

Dit is deel 6 van het feitenfeuilleton UWV: Kroniek van een faalfabriek. Hierin beschrijft database doctor @René Veldwijk van binnenuit zijn ervaringen met het UWV. Lees HIER de introductie, inclusief een lijst met afleveringen en personages.

April - Juni 2007

Eind juni is een harde deadline. Als de Belastingdienst dan niet beschikt over de inkomensgegevens van 2006 worden er geen toeslagen berekend voor zes miljoen mensen. Adjunct-directeur Maring meldt dat creatieve oplossingen in Den Haag de ronde doen. Volgens Maring wordt erover gedacht om de salarissystemen van bedrijven via het internet te laten uitlezen door de Belastingdienst, het UWV, het CBS en andere overheidsorganisaties. In 2007 is zoiets een krankzinnig idee maar handig om tijd mee te kopen. (Op dit moment lijkt de Belastingdienst weer zoiets te willen, nu met als doel om los te komen van het UWV.) Een zo’n truc en we kunnen naar huis. Ik weet hoe de politiek werkt.

Ondertussen zie ik dat we zo de deadline niet halen. De verwerking gaat te traag. Wij zijn experts op databasegebied, maar met deze monsterdatabase en alle trucs die we uithalen om ook rotte data te verwerken zijn we op onbekend terrein. Gelukkig lopen er veel mensen van IBM bij het UWV rond. Eigenlijk is dat vreemd, want IBM regelt bij het UWV de hosting: de computerservers en het netwerk. Die servers staan in Brussel en hosting vereist nauwelijks aanwezigheid bij de klant. Het UWV blijkt echter weinig zonder hulp van IBM te kunnen, met als gevolg dat IBM het UWV vergaand in zijn greep krijgt. IBM heeft die mensen niet en stuurt extern ingehuurde specialisten naar het UWV. Het 'externenproject' heet het UWV informeel bij IBM. 

Wij profiteren daarvan. Een specialist van IBM ingehuurd door IBM vindt wat wij doen erg interessant. Maarten van Nijnanten is ook weer zo iemand die zijn eigen werk uitzoekt. Hij wordt onze informele database-adviseur, een soort projectspook. Maarten hoort onze problemen aan, verdwijnt een tijdje om te experimenteren en komt dan terug met oplossingen, soms met een hoog don't try this at home gehalte. Het helpt enorm. Als alles meezit halen we de deadline.

Maar alles zit niet mee. Onze laadsoftware moet 24x7 draaien, maar vaak treffen we 's ochtends bij binnenkomst een gecrasht programma aan. Er zit iets niet goed in het uitleesprogramma waarvan we de broncode niet hebben. De Brusselse IBM-server crasht daarnaast veelvuldig en altijd 's nachts. Inloggen vanuit huis mag niet. Onze oplossing heet project Nachtlampje. Jeugdige familieleden van ons fungeren als nacht- en weekendwacht. Moederziel alleen in de UWV-toren kijken ze elk kwartier of de software nog draait en starten deze indien nodig opnieuw op. Het is even gênant als effectief, maar eindelijk draait de laadsoftware 24x7.

Nu kunnen we ook opschalen. Collega Jeroen Schaay zet een administratie van rotte data op, zodat we precies kunnen vertellen welke gegevens niet kloppen of ontbreken. Collega Paul van Zon maakt programmatuur waarmee gegevens op maat kunnen worden geleverd aan onze afnemers. We zijn eindelijk op sterkte en op stoom.

Zodra onze afnemers horen dat wij data hebben loopt het storm. Het CBS, de Belastingdienst en het horecapensioenfonds willen sofort de data, primair om de eigen software te testen. Maar hoe krijgen we die data bij de afnemers? Het UWV-onderdeel dat hierover gaat is de divisie Concern ICT en die zet geen stap extra. Toestemming krijgen om bestanden via een beveiligde verbinding te versturen kost maanden, ook als het gaat om vaste relaties als de Belastingdienst en het CBS. Weer is het Maarten die ons redt, nu met zijn IBM-connecties. Via IBM komt er een mogelijkheid om de data op CD-ROMs te branden. Daarna begint het grote rondrijden met CD-ROMS met (proef)data bij nacht en ontij.

Mijn eerste trip met een cd'tje gaat naar de woning van Freek Arnoldus, de hoogst betrokken manager bij het CBS. De data zijn ’s avonds op een CD-ROM gezet en het CBS heeft haast, dus we drinken ergens tegen middernacht een borrel. CBS-mensen zijn extreem discreet omdat ze afhankelijk zijn van anderen voor hun data. Nu niet. Arnoldus vertelt dat er in 2006 door het UWV een voorziening voor het CBS was opgezet. Even kreeg het CBS werkbare data, tot het UWV er zonder uitleg de stekker uit trok. Het CBS lijkt professioneel getraumatiseerd. Onze UWV-ervaringen hebben duidelijk een voorgeschiedenis.

Onze andere klant, de Belastingdienst Toeslagen, is bewerkelijker. De Belastingdienst is een soort UWV, met dat verschil dat de Belastingdienst vanouds strak wordt aangestuurd vanuit Financiën (onder Weekers, Wiebes en Snel niet meer). Collega Frido en ik bespreken in Apeldoorn oplossingen voor de dataproblemen. We zitten tegenover 15 toeslagambtenaren. Iedereen wil hierbij zijn. Frido en ik verwonderen ons over de armetierige huisvesting en de smerige koffie; nog een verschil met het UWV.

Het rondrijden met cd'tjes naar de Belastingdienst ontaardt in een dure koeriersdienst. We krijgen letterlijk het heen en weer, want de automatiseerders van de Belastingdienst zijn van hetzelfde slag als die bij het UWV. Hun software kan niet worden aangepast, al vergaat de wereld. Het dieptepunt is een huisnummer dat ergens een letter bevat. Dat mag niet, maar deze onbenullige controle waren we vergeten. In plaats van ergens een regel code aan te passen moet de complete levering opnieuw. Wie er bij het UWV of de Belastingdienst ook een probleem heeft, het is nooit de automatiseringsafdeling.

Collega Paul en ikzelf lopen vanaf eind mei op onze tenen. Als ik ruim na middernacht een cd'tje voor de Belastingdienst ergens in Amersfoort moet droppen bij een medewerker inhuurkracht van de Belastingdienst, ben ik zo moe dat ik vraag om een post-itje op de brievenbus, zodat ik het schijfje niet bij de buren deponeer. Als collega Paul door een privéomstandigheid verhinderd is om testdata te brengen, stuurt de Belastingdienst een sjappie koeriersdienst om de onbeveiligde CD-ROM vol met inkomensgegevens op te halen. Het voelt niet goed om een onbeveiligde CD-ROM met de inkomensdata van veertien miljoen mensen mee te geven aan een medewerker van een onbekend koeriersbedrijf, maar als de Belastingdienst het zo wil dan moet het maar.

Alle trial and error met proef-cd'tjes en de nachtritten-wildwest hebben wel resultaat. We gaan de deadline van eind juni halen. Er is maar één probleem: op 20 juni roept de Kamer minister Donner en staatssecretaris De Jager in een spoeddebat ter verantwoording. Nét voordat we klaar zijn. Veel hangt nu af van onze informele communicatielijn via Hans Tromp naar zijn superieuren. Ik ben er niet gerust op.

Naschrift: De greep die IBM op het UWV heeft is groot, veel groter dan die van de huis‑softwareontwikkelaars Capgemini en CGI. Bij een hoorzitting van de Commissie Elias in 2014 met UWV-topvrouw Lazeroms werd dit op gênante wijze blootgelegd (beeld / tekst). Toch gaat het UWV de relatie met IBM beëindigen. Zoiets leidt altijd tot een rechtszaak. De uitspraak bewijst dat IBM zijn hand heeft overspeeld (*) en suggereert dat huisleverancier CGI zich heeft ingekocht om straks het UWV te gaan uitschudden (*) en dat de rechtbank extreem naïef (*) is. Het IBM-dossier hangt de komende jaren als een donderwolk boven het UWV.

Reaguursels

Inloggen

Reagan: The most terrifying words in the English language are: I'm from the government and I'm here to help. Vroeger was ik het niet met hem eens.

Sitting_targets | 27-10-19 | 20:19

Onbeveiligde data op CD-tjes? Dat is zo knettergek, dat zou je niet eens kunnen verzinnen. Ik geloof het dan ook gelijk.

threeheadedmonkey | 27-10-19 | 19:35 | 3

Dan kan alleen de koerier er bij, wat al een stuk beter is dan een voor iedereen toegankelijke onbeveiligde FTP server.

W_F | 27-10-19 | 20:04

Deden ze bij ons ook, complete onversleutelde databases met op CD in een monsterzakje per post versturen. Soms tegen het goedkoopste tarief, of zelfs ongefrankeerd. En gek genoeg ging het altijd goed.

Nivelleermarionet | 27-10-19 | 20:29

Op zich ool wel geniaal. Welke hacker weet nu welk CDtje wat bevat? Die koerier interesseert het geen reet wat erop staat. Je hebt geen internet nodig.

EmilioEsteves | 28-10-19 | 01:37

Dat iemand de zooi bij de overheid nog aan durft te raken. Je weet bij voorbaat dat het kansloos is om daar nog iets aan te doen. Als je je leven weg wilt gooien, ga dan bij BMW richtingaanwijzers monteren. De kans dat die ooit gebruikt gaan worden is groter.

Frau Merkel | 27-10-19 | 19:21

Gratis tip voor de boekhouder van GS, als je centen tekort komt en je gaat met UC beginnen, let dan op, zelf zal ik het niet doen, zal geen klacht bij de AFM indienen maar wat die UC voorspiegelt en niet laat zien is minstens dubieus te noemen, een deskundige ziet binen 1 minuut dat hu propositie niet klopt, sterkte er mee !
Grote woorden van UC weinig inhoud, als Independer dit ziet maken ze gehakt van die UC gasten.

Uw Verzekeringsadvis | 27-10-19 | 17:30 | 1

Die denken bij GeenStijl een stel debielen te hebben gevonden, dat lijkt me toch vrij duidelijk als je naar hun banner kijkt.

Zelfde verhaal als ooit het programma 'een dubbeltje op zijn kant' en sloopdecrisis.

******** | 27-10-19 | 22:51

"De Brusselse IBM-server crasht daarnaast veelvuldig en altijd 's nachts. ". Ik zou op het Franstalige, en ongeletterd, schoonmaakpersoneel letten. Voordat je het weet trekken ze de stekker er uit want een machine staat in de weg.

SchweinchenDick | 27-10-19 | 17:19 | 4

@Analia von Solmsch | 27-10-19 | 17:27: Oh, Analia, en welke is volgens jou die magische perfecte besturing dan?

SaintNick | 27-10-19 | 18:03

@Analia von Solmsch | 27-10-19 | 17:27: Ik kan me er iets bij voorstellen dat je PC chrashte in 2015 met Windows 95 er op.

Zapata10 | 27-10-19 | 18:12

@Analia von Solmsch | 27-10-19 | 17:27:
z/OS of z/VM

SolidRock | 28-10-19 | 08:39
▼ 1 antwoord verborgen

Overheid en ICT....

Daar hebben een paar maten bij de grote jongens hele dikke villa's in Zuid-Frankrijk aan overgehouden...

Wijze uit het Oosten | 27-10-19 | 17:11

De belastingdienst accepteert geen letter bij het huisnummer ...
Ik loop even naar de kelder om mijn broek te halen.
Draait de belastingdienst op excell of zo?!

Analia von Solmsch | 27-10-19 | 17:11 | 3

Ik woonde ooit op 3-H. En had een eigen bedrijf.
DRAMA.
Na het afhalen van de H ging alles prima..

Gokmaar | 27-10-19 | 18:40

Ik kom bij de belastingdienst juist niet meer van die letter af, zelfs na verhuizing krijg ik die letter weer achter mijn nieuwe huisnummer. Bij de GBA is het wel correct, en dat is helemaal automagisch (met cd-roms?) gekoppeld aan de belastingdienst. Er kan niets fout gaan dus is er ook geen enkele mogelijkheid om iets te corrigeren. Gemeente en BD wijzen naar elkaar en ik heb wel wat beters te doen. Die extra letter zal nog honderden jaren rondzwerven in de databases van de belastingdienst, ze komen nooit meer van mij af.

W_F | 27-10-19 | 19:42

@Gokmaar | 27-10-19 | 18:40:
Derde Dwarsstraat 3 Bis vier hoog, dat ging ook niet zo goed. Of iemand met een spatie in de achternaam.

Nivelleermarionet | 27-10-19 | 20:44

Hij noemt zichzelf een database expert maar hij klinkt ook als een ontzettende faalhaas. De data is niet schoon naar zijn zin en dus ligt het probleem bij een ander. Je moet een shitload aan data inlezen, je software crasht snachts en je verzint niet even een fallback. Een externe van ibm moet een oplossing voor je bedenken. Je hebt morele bezwaren bij ongeencrypteerde data met een koerier meegeven maar je doet het toch maar... die kerel past echt blijkbaar perfect in zo een faalcultuur

Waskraan | 27-10-19 | 17:05 | 5

@Waskraan | 27-10-19 | 17:24: Maar voor dat je mensen bij de belastingdienst hebt uitgelegd hoe PKzip werkt of 7zip of noem maar een inpak programma ben je weer weken verder. En dan mogen ze het niet gebruiken want ze hebben geen licentie.

Zapata10 | 27-10-19 | 18:16

@W_F | 27-10-19 | 19:48:
Open Source was toen taboe. Zou crashen, zou spyware zijn. Liever maatwerk van IBM, want als het duur was dan zou het wel goed zijn.

Nivelleermarionet | 27-10-19 | 20:41
▼ 2 antwoorden verborgen

Besteed het toch uit een een helpdesk in India. dan komt het allemaal goed.
HAHAHAHA

2voor12 | 27-10-19 | 16:38 | 5

@Osdorpertje | 27-10-19 | 17:35: Eens, en dan komt het taal probleem er ook nog eens bij. Werkelijk, die gasten zijn niet te verstaan.

Zapata10 | 27-10-19 | 18:18

@Osdorpertje | 27-10-19 | 17:35:
Klopt. Wij hadden collega's van onze vestiging in Chennai op bezoek voor een uitwisselingsprogramma. Arrogante eigenwijze hufters die vrouwen vernederden en zich van niemand iets aantrokken. Project mislukt, we moesten alle misbaksels van hun herschrijven.

Nivelleermarionet | 27-10-19 | 20:19
▼ 2 antwoorden verborgen
-weggejorist-
piet7003 | 27-10-19 | 16:19 | 1

als IT bedrijf is het beste wat je voor elkaar kan krijgen een lock in bij een klant bij voorkeur overheid of ZBO. Geldt trouwens ook voor Veldwijk

HetOorAakel | 27-10-19 | 16:09

Ben 40 jaar als IT-er werkzaam geweest bij alle grote klanten van IBM. Deze beschrijvingen van dhr Veldwijk zijn onthutsend. Nooit gedacht dat er zo'n georkestreerde IT-puinhoop zou bestaan. Mijn remedie? Uithuilen en van scratch starten.

FB14 | 27-10-19 | 16:00 | 1

En na 40 jaar heb je de oorkleppen en oggkleppen afgezet? Iedereen weet dat het bij de klanten van IBM een zootje is en blijft.. Ouwe COBOL systemen blijven in de lucht omdat niemand weet hoe de spaghetti nog werkt en IBM blijft COBOL "specialisten" leveren...

Fiets | 28-10-19 | 13:52

Even iets heel anders, waarom wordt er om de zoveel tijd op geenstijl een geluidje afgespeeld alsof er iemand in mijn oor zit te ademen?

naraga | 27-10-19 | 15:56 | 12

Wellicht een hint voor de Google Trend prijsvraag?

threeheadedmonkey | 27-10-19 | 19:37

Firefox heeft een plugin die elke nieuwe tab automatisch op "mute" zet. Ik kan niet meer zonder.

W_F | 27-10-19 | 19:51

Ik gebruik chrome alleen maar als ik wil shoppen. Soms per abuis , surf ik dan ook naar bekende sites en schrik me dan het lazarus van alle reclames en geluidjes. Mozilla, the only way to surf the web.

Kim-Jung-Un | 28-10-19 | 03:06
▼ 9 antwoorden verborgen

If you invent a better mousetrap, the government comes along with a better mouse... (Ronald Reagan)

isitsoornot | 27-10-19 | 15:49 | 1

Government's view of the economy could be summed up in a few short phrases: If it moves, tax it. If it keeps moving, regulate it. And if it stops moving, subsidize it.

Sitting_targets | 27-10-19 | 20:22

Mijn God. Nu ben ik al decennialang data specialist en database expert, maar dit klinkt als een debacle en de hel. Typisch inderdaad de naïviteit en onwetendheid van de opdrachtgevers, de overheid. En niemand, zéker niet de opdrachtgevers en de commerciële externe partijen, die iets willen toegeven.
Ik vind het lastig de vinger erop te krijgen en te wijzen naar de "schuldigen", maar de combinatie overheid en digitalisering is funest, keer op keer. En slachtoffers zijn er.

SaintNick | 27-10-19 | 15:42 | 3

Het enigste slachtoffer is de belastingbetaler..

Jimmy Mc Clure | 27-10-19 | 15:49

@Jimmy Mc Clure | 27-10-19 | 15:49: Hi Jimmy, "enigste" in Dutch means "loveliest". You should learn to say "de enige". But of course, you are right.

SaintNick | 27-10-19 | 15:52

@SaintNick | 27-10-19 | 15:52: Door het geenstijl comments pretparkbezoek, het luxe etentje én het feest na afloop werd het echt een enige dag; sterker nog: de enigste dag die ik de afgelopen jaren heb meegemaakt. ('beste', 'leukste')
U is een allerenigste taalnazi, maar waarom in het Engel ?
Maar u heeft gelijk.

grapo | 27-10-19 | 16:28

Dat krijg je als je UWV managers niet voldoende betaalt.....

lingo star | 27-10-19 | 15:41 | 3

Volgens mij krijgen die gasten juist veel te veel, maar dat kan aan mij liggen.

EefjeWentelteefje | 27-10-19 | 17:11

@lingo star | 27-10-19 | 17:47:
Ah sorry. Mijn sarcasmedetector stond even uit af.
Goeie, wel!

EefjeWentelteefje | 27-10-19 | 18:02

Uhm,.. het uwv feulleton voor de uitkeringstrekkerthriller ?
Nu ben ik ook een verwarde man. Zie je wel, schuld van geenstijl.

grapo | 27-10-19 | 15:19 | 3

Nog een paar kleinde dingetjes erbij en je krijgt WGA/IVA van het UWV.

Ing. eslapen | 27-10-19 | 18:29

Leg dat mes neerrrrr.......

marcoplarco | 27-10-19 | 19:19

Eren had zich gewoon verslapen. Turkije had geen zomer/wintertijd maar heeft het weer opnieuw ingevoerd. Maar wel een week eerder dan wij.

W_F | 27-10-19 | 19:55

"Maar hoe krijgen we die data bij de afnemers? Het UWV-onderdeel dat hierover gaat is de divisie Concern ICT en die zet geen stap extra. Toestemming krijgen om bestanden via een beveiligde verbinding te versturen kost maanden, ook als het gaat om vaste relaties als de Belastingdienst en het CBS."

Interessant dat dit probleem geen onderdeel is gemaakt van de architectuur en de ontwerp/planningsfase, maar pas na oplevering aan de orde komt. Dan heb je dus echt zitten slapen...

Muxje | 27-10-19 | 15:18

REAGEER OOK

bespaartips: Energie vergelijken | Autoverzekering vergelijken | Zorgverzekering vergelijken