De klok tikt. Het is januari en dat betekent maar één ding: de zuidelijke provincies van dit land draaien op volle toeren richting het jaarlijkse volksfeest. Carnaval 2026 staat voor de deur en de voorbereidingen zijn allang in volle gang.

Zondag 15 februari 2026 begint het feest

Carnaval vindt officieel plaats van zondag 15 februari tot en met dinsdag 17 februari 2026. Maar wie denkt dat het daarbij blijft, kent de zuiderlingen nog niet. In Brabant en Limburg gaat het al los op vrijdag 13 februari, sommige plaatsen trappen donderdag 12 februari af. Tot en met woensdag 18 februari kun je blijven doorhossen. Een kleine week non-stop bier, muziek en gekke pakken. Het lijkt een simpele rekensom, maar voor duizenden carnavalsvierders is het het hoogtepunt van het jaar.

De elfde van de elfde was de aftrap

Het carnavalsseizoen begint niet in februari. Het begint op 11 november. Op de elfde van de elfde om 11:11 uur precies worden de nieuwe prinsen uitgeroepen en gaan de eerste carnavalskrakers de lucht in. Vanaf dat moment zijn carnavalsverenigingen bezig met het bouwen van praalwagens, het bedenken van kostuums en het organiseren van recepties. Maandenlang wordt er getimmerd, geplakt en geoefend. In plaatsen als Maastricht, Den Bosch, Breda, Tilburg en Eindhoven gebeurt het allemaal. De optochten worden tot in de puntjes voorbereid. De prins krijgt begin februari de sleutel van de stad. Vanaf dat moment is het officieel carnaval. De burgemeester heeft niets meer te vertellen. Tijdelijk dan. Een week later wordt alles weer netjes teruggedraaid.

Praalwagens en pakken bepalen het beeld

De optochten zijn het hoogtepunt. Kleurrijke praalwagens trekken door de straten. Muziekgroepen lopen voorop. Mensen in gekke pakken zwaaien en dansen. Het publiek staat drie rijen dik langs de kant. Iedereen is verkleed. Zonder outfit ben je nergens. De ene keer als piraat, de andere keer als viking. Het maakt niet uit, als het maar opvalt. Dit jaar kun je vast weer rekenen op de nodige creativiteit. Politici worden door het slijk gehaald, actualiteiten worden uitvergroot en maatschappelijke thema's worden op de hak genomen. Carnaval is immers het moment waarop alles mag. Satire op wielen. In Limburg noemen ze het Vastelaovend. De sfeer is iets anders dan in Brabant. Meer nadruk op de prins, meer dialectmuziek, meer traditie. Maar het feest is even groot.

Waar moet je zijn?

Maar waar moet je nou zijn tijdens carnaval 2026? Maastricht trekt duizenden bezoekers. De Boonte Störrem optocht op zondag 15 februari om 13:33 uur is daar het absolute hoogtepunt. In Den Bosch wordt het feest minstens zo groot. Tilburg, Breda en Eindhoven staan ook vol. Nijmegen in Gelderland doet mee. Zelfs kleinere dorpen hebben hun eigen prinsen en eigen optochten. Het is een volksfeest in de breedste zin van het woord. De weken voor carnaval zijn de cafés al vol. Carnavalszittingen worden gehouden. Dweilorkesten spelen hun repertoire. Prinsenbals vullen de feestzalen. De laatste details aan de kostuums worden afgerond. Het is een aanloop die maanden duurt en waar veel mensen maanden naar uitkijken.

Tijd om je voor te bereiden

Voor wie dit jaar voor het eerst meedoet of gewoon goed voorbereid wil zijn: zorg op tijd voor je outfit. Wie nu nog geen carnavalskleding heeft geregeld, loopt het risico de verkeerde maat te krijgen of helemaal zonder te staan. Het aanbod is groot, de keuze overweldigend. Van simpele verkleedpakken tot complete uitdossingen. Het maakt niet uit wat je kiest, als je maar niet in je dagelijkse kloffie op komt dagen. In het zuiden is de carnavalsvakantie heilig. Van zaterdag 14 februari tot en met zaterdag 21 februari hebben de scholen vrij. Dat betekent dat hele gezinnen kunnen deelnemen. Ouders nemen vrij, kinderen gaan los en iedereen heeft plezier. De economie draait mee. Cafés, hotels en restaurants profiteren. Verkleedwinkels doen gouden zaken. Het is een machine die elk jaar opnieuw op gang komt.

Wat je moet weten?

Carnaval is meer dan een feest. Het is een traditie die teruggaat tot de middeleeuwen. Het Latijnse woord zou afkomstig zijn van carne vale, afscheid van het vlees. De drie dagen voor Aswoensdag mocht nog worden gefeest voordat de vastentijd van 40 dagen tot Pasen begon. Tegenwoordig gaat het minder om het geloof en meer om het feest. Maar de datum blijft gekoppeld aan Pasen. Carnaval begint zeven weken voor Paaszondag. De vroegste datum is 1 februari, de laatste 9 maart. Het blijft een katholiek feest. Daarom wordt het vooral gevierd in de zuidelijke provincies, waar meer katholieken wonen. In het noorden is carnaval minder groot. Daar kijken ze vaak met verbazing naar het zuiden. Maar voor de zuidelijke provincies is het een serieuze aangelegenheid. Wie denkt dat carnaval een beetje feesten is, heeft het mis. Het is een levenshouding.

De laatste dagen tellen

Nog anderhalve maand tot het zover is. De spanning stijgt. Carnavalsverenigingen werken aan de laatste details. De praalwagens krijgen hun finishing touch. De kostuums worden gepast en eventueel aangepast. De muziek wordt geoefend. Iedereen wil dat het perfect wordt. Of in ieder geval perfect genoeg om een weekend vol te genieten. Voor toeristen is het een spektakel. Voor de locals is het het hoogtepunt van het jaar. Drie dagen lang geen zorgen, geen regels, geen grenzen. Alleen maar feest. En bier. Veel bier. Dat is carnaval in Nederland. Van 15 tot en met 17 februari 2026 is het weer zover. Zorg dat je erbij bent. Of blijf thuis en kijk verbaasd toe. Maar wie het een keer heeft meegemaakt, komt terug. Gegarandeerd.