Tendentieus, ongefundeerd & nodeloos kwetsend

UWV: Kroniek van een faalfabriek, Intermezzo – UWV toen versus UWV nu

Dit is een intermezzo van het feitenfeuilleton UWV: Kroniek van een faalfabriek. Hierin beschrijft database doctor @René Veldwijk van binnenuit zijn ervaringen met het UWV. Lees HIER de introductie, inclusief een lijst met afleveringen en personages.

Tijd voor een korte onderbreking van dit feuilleton.

Die onderbreking heeft een concrete aanleiding, namelijk het narratief vanuit het UWV dat de gebeurtenissen in dit feuilleton allemaal héél lang geleden zijn en daarom niet relevant. UWV-automatiseringsbaas Van der Vlist suggereerde dat tijdens een recente briefing van de Tweede Kamer. Als journalisten het UWV benaderen krijgen ze hetzelfde narratief voorgeschoteld. De suggestie vanuit het UWV is dat de organisatie lang geleden een puinhoop was, maar nu niet meer. Daarom is het tijd om even naar het heden te kijken.

Laten we er even van uitgaan dat het UWV de zaken tegenwoordig op orde heeft. Dat zou mooi zijn, want er ligt voor bergen aan onopgeloste ellende. Het open huis voor fraudeurs, het SUWInet-datalek, de troebele deals met incassobureaus, de wurggreep van IBM, de onwerkbare organisatie, het is allemaal springlevend. En dit is de tussenstand. Hoe mooi zou het zijn als dit (en wat nog moet komen) allemaal wordt aangepakt.

Maar het UWV heeft de zaken niet op orde, integendeel. Geloof het of niet, maar de situatie nu is in veel opzichten beroerder dan in de periode die ik beschrijf. Er is één lichtpuntje dat ik meteen maar noem: in het UWV dat ik beschrijf was het corruptievirus wijdverbreid. Dat is nu niet meer zo. De credits daarvoor komen de naderhand verguisde Bruno Bruins toe, maar dan is het al 2012 en zover zijn we nog niet.

De dramatische situatie bij het UWV wordt gemaskeerd doordat er bij het UWV heel weinig verandert in de wetgeving – tot nu toe dan. Na het mislukken van de polisadministratie en een ander megaproject (waarover binnenkort meer) zit men volledig in de doe niets beheermodus. Software waarvan je afblijft blijft doorgaans werken (tenzij je de computer uitzet en wegkijkt). Dat betekent niet dat het aantal automatiseerder-achtige medewerkers is afgenomen, integendeel. Wie de UWV-plannen leest kan vaststellen dat de automatiseerders vooral bezig zijn met beheer en technische upgrades – het soort projecten dat officieel altijd succesvol is omdat het toch oncontroleerbaar is. Na alle mislukkingen past de politiek ook wel op om nieuwe vragen aan het UWV te stellen. Zodra dat verandert (en eens... gebeurt... dat) wordt het weer bal.

Het faalfabriekfeuilleton gaat dus niet alleen over het verleden, maar ook over het heden en de toekomst. Evenmin gaat het alleen over het UWV. Geen enkele organisatie (zelfs niet de Belastingdienst) komt in de buurt van wat er bij het UWV gebeurt, maar het UWV is vooral een larger than life versie van wat elders op kleinere schaal ook gebeurt. Niet alleen het UWV, maar bijna alle overheidsorganisaties zijn op automatiseringsgebied ernstig ontspoord (1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10,...) of daarmee bezig. Meestal zien wij slechts het topje van de ijsberg. Sinds 2015 is er ook een toezichthouder, het Bureau ICT Toetsing onder staatssecretaris minister Raymond Knops Kajsa Ollongren. Deze club, die zijn werk verrassend goed deed, wordt door bijna de totale ambtelijke top intens gehaat en werd bijna met succes geliquideerd. Dat suggereert dat overheidsorganisaties veelal tevreden zijn met de ellende die ontstaat zodra er een computer in zicht komt. En dat is ook zo. Het narratief van de goedwillende maar ondeskundige ambtenaar klopt echter niet. In mindere mate geldt hetzelfde voor dat van de kwaadaardige en corrupte ambtenaar. Cees B. was een inhuurkracht. UWV topman Theo F. is tot nu toe de enige uitzondering. Laten zien wat ambtenaren werkelijk drijft is een hoofddoel van dit feuilleton.

En nu er toch namen vallen: dat is een kwestie van wikken en wegen. Wat ik beschrijf is werkelijk gebeurd en controleerbaarheid is belangrijk. Als ik namen als 'Hans Tromp', 'Cees B.' en 'Diantha C.' zou vervangen door, zeg, Frodo, Saruman en Shelob (die spin) dan ontstaat als snel het beeld van een fictiefeuilleton. Tegelijk zijn volledige namen niet nodig. Wie wil weten wie Cees B. en Diantha C. zijn vindt ze wel, ook omdat ze al zijn langsgekomen (spoilers!) bij de fameuze Commissie Elias die we ook nog tegen zullen komen. En in de omgeving van het UWV weet natuurlijk iedereen om wie het gaat. Voornaam-plus-initiaal-achternaam is meestal het juiste midden, ook omdat wat er gebeurt meestal minder wordt bepaald door goede en foute personen maar door de belangen van de UWV-organisatie. De datalekken komen niet door de persoon Diantha C., maar door de behoefte van het UWV om geen verantwoordelijkheid te dragen voor het gebruik door derden van inkomensgegevens. Dat werkgevers vrolijk kunnen frauderen met loonaangiften is niet de schuld van Cor F(ranke) – een twijfelgeval qua naamgeving – maar het gevolg van afspraken tussen het UWV en de Belastingdienst. Mensen doen er vaak veel minder toe dan wij meestal denken en omdat de belangen onveranderd zijn, verklaart de geschiedenis in dit feuilleton veel van wat er vandaag de dag bij het UWV omgaat.

Een kleine anekdote maakt duidelijk hoe veel dieper de UWV-organisatie is gezonken. In 2016 kreeg CGI (de andere grote UWV-huisleverancier naast Capgemini) de opdracht om een klein systeempje dat wij voor 50K voor het UWV hadden gebouwd opnieuw te bouwen – zonder zakelijke reden overigens. Men zou beginnen met een aantal schermpjes waarmee UWV-beheerders stuurparameters en schermteksten kunnen aanpassen – misschien 2 weken werk voor een gemiddelde programmeur. Leverancier CGI ging aan de slag met zes mensen. Maanden later was de rekening hoog opgelopen en werkte er nog niets. Daarna werd ik gebeld door een van de ontwikkelaars. Ze waren vastgelopen en zochten hulp. Het waren junioren zonder echte kennis van de technologie waarmee ze werkten. Dat de documentatie was zoekgeraakt hielp ook niet. Ze kregen geen toegang tot de IBM-servers dus iedereen werkte op een eigen, losse notebook. Collega’s met kennis was verboden om hulp te bieden. En zo liep de teller op tot een half miljoen euro. De software is nooit afgekomen. Ons systeempje draait nog steeds.

Los van de verdwenen corruptie is de kans dat de UWV-organisatie er in slaagt om systemen van enige omvang te bouwen kleiner dan ooit. Zodra er iets serieus verandert in de wetgeving gaan we dat zien.

Reaguursels

Inloggen

Ik denk dat er bij het UWV meer mensen bezig zijn met de omzetting van BSN's naar SOFI-nummers, dan met het tijdig uitbetalen.

frank87 | 16-03-20 | 12:50

Ik maak gebruik van alle mogelijkheden en fouten in het systeem zoals beschreven door de heer Veldwijk.
Hoe denken jullie anders dat ik miljonair ben geworden.
Jaaaaaren geleden.. wees iemand mij hierop en dat was een klant.
Noem mij een parasiet, maar ik heb en maak gebruik van de stommiteiten van anderen. En dat zouden de andere reaguurders ook doen als zij de kans hebben/hadden. Een kwestie van ff wat slimmer zijn..
En nu weer terug naar de Corona ellende..

Gokmaar | 15-03-20 | 21:30 | 3

Bewijs het maar eens....

UncleAlbert | 15-03-20 | 22:01

@UncleAlbert | 15-03-20 | 22:01: Dat bewijs moet de Belastingdienst leveren. En dat doen ze niet, zelfs al krijgen ze het op een presenteerblaadje.

Frau Merkel | 16-03-20 | 01:20

Een kwestie van ff wat slimmer zijn? Nou veel plezier met jouw "werk" en "levensgeluk" dan. Een eerloos gezwel...

Enrique C | 16-03-20 | 09:37

Falende uitvoering, gebrek aan intelligentie, idem daadkracht, geen ruggengraat, straffeloos, etc. Woorden die mij te binnen schieten als het grote instellingen gaat van de overheid.

Lt. Hubert | 15-03-20 | 21:15

Ik lees het ook niet. Te veel faal wat te voorspellen is. Ik kom zelf uit een zware functie bij een multinational, en zelfs dat trok ik al niet. Het eeuwige gelul, de interne politiek. Als ondernemer ben ik daar zo micro manager in. Alle korsten er af. Terug naar de core. Betrouwbaar zijn. Fuck sugarcoating shit.

Denkhetnjet | 15-03-20 | 21:14

Ik vraag me af in hoeverre zoiets is op te lossen. Misschien vooral proberen om het te minimaliseren?

Zomaar een liberaal ideetje: wat als we alle uitkeringen: bijstand, WW, WIA\WAO, Anw, oerwoud aan toe- en afslagen, (AOW-)pensioenen gewoon zouden vervangen met één simpele inkomensverzekering? Met daarbij binnen wettelijke grenzen (zoals minimaal je vaste lasten verzekeren) toestaan om zelf de voorwaarden met bijbehorende premie te kiezen. Dus wel\geen eigen risico (dat je wel aantoonbaar achter de hand moet hebben) wel\geen bereidheid ver\lang te reizen, ploegendienst of avond- en weekenddienst te doen, bepaald werk wel\niet uitsluiten, enzovoorts. Minstens dat je binnen een minimum en een maximum zelf je verzekerd inkomen kunt kiezen, plus een "pensioenleeftijd" waarna geen sollicitatie- of vervangende inspanningsplicht geldt.

Dan zou je het UWV die verzekering als zelfstandige stichting\vereniging zonder winstoogmerk kunnen laten uitvoeren, met vrije concurrentie van andere verzekeringen en verenigingen met en zonder winstoogmerk, en daarbij het UWV ook een financiële prikkel te geven om niet zo bezopen inefficiënt te werken, omdat dan de (iets) efficiënter werkende mededingers de klanten weg gaan kapen wegens een lagere premie en\of betere dienstverlening.

Kun je zeggen dat dat elders (zorg, telecom, post, OV, etc.) ook niet perfect is gelukt. Maar denk je eens in dat dat ook UWV-achtige monopoliemolochen waren gebleven, met slechts prikkels tot verspilling...

Wol | 15-03-20 | 20:43 | 5

@Frau Merkel | 15-03-20 | 21:25:
Dat vraag ik me toch af. Bijna in elke sector is concurrentie en vrije toetreding (al dan niet binnen redelijke regels) beter gebleken dan centrale planning en een bureaucratisch monopolie. Ook binnen de zorg tellen nog talloze regeltjes en dictaten van de overheid en deels ook teveel macht voor de zorgverzekeraars die als quasi-overheid functioneren.

Je zult toch iets moeten doen om te zorgen dat de werknemers en managers in een bepaalde sector er persoonlijk belang bij hebben om niet mateloos te graaien of (belasting)geld over de balk te smijten. Perfect wordt het nooit natuurlijk, het blijven (dezelfde) mensen.

Maar uiteindelijk heb ik als burger meer belang bij kunnen overstappen op een concurrent of er bij gebrek aan een goede eentje zelf beginnen (door professionals in te huren met andere ontevredenen desnoods) dan dat één bureaucratie de prijzen en voorwaarden eenzijdig kan bepalen. Net zoals ik een behoorlijke afkeer heb van democratie als dictatuur van de meerderheid, maar niet zomaar een dictatuur van een minderheid als "alternatief" zie zitten.

Wol | 15-03-20 | 21:35

@Wol | 15-03-20 | 21:35: Het bijhouden van de administratie zou niet zo moeilijk moeten zijn. Dat blijkt ook uit de diverse topics. Het probleem zit in de organisatie. Als ambtenaren hoofdelijk aansprakelijk zouden zijn, zouden ze wel uitkijken. Zelfs al zou je de financiële prikkel eruit weten te krijgen zodat graaien niet mogelijk is, dan gaat het om macht en vriendjespolitiek. Dat is inherent. Bij een vrije markt maakt de overheid, en daarmee de betalende burger, zich afhankelijk van organisaties die alleen bestaan om geld te verdienen en wel zo veel mogelijk. Elke organisatie gaat die kant op. Het hangt op capabele bestuurders en integriteit.

Frau Merkel | 16-03-20 | 01:24

@Frau Merkel | 16-03-20 | 01:24:
Het zou al schelen als ze niet zo met belastinggeld zouden smijten. Ik zal de eerste zijn om toe te geven dat een vrije markt ook corruptie, graaien en vriendjespolitiek kent. Het maakt het alleen wel lastiger, omdat bedrijven die het al te bont en grootschalig maken waardoor het in de prijzen en klantbeleving of de media doorwerkt, inkomsten mis gaan lopen.

En een vrije markt is natuurlijk meer dan alleen bedrijven met winstoogmerk. Een vereniging of stichting is ook prima mogelijk. Uiteraard, die zijn ook te corrumperen door graaiers, maar je kunt als lid wel je stem laten horen tijdens een jaarlijkse vergadering die over exact die vereniging en haar doelen gaat, i.p.v. elke vier jaar een hokje aankruisen voor een vertegenwoordiger in een vergadering waar je zelf niet aan deel mag nemen die gaat over honderd onderwerpen.

Wol | 16-03-20 | 12:04
▼ 2 antwoorden verborgen

Misschien nu de inkomsten knap gaan worden en de regering zou moeten gaan bezuinigen komt er een om denken over immigranten, dure niet werkende software, kindertoeslag in buitenland en toeslagen van belasting om er een paar te noemen. De realiteit zal echter wel zijn dat de belasting weer is omhoog gaat.

jan huppeldepup | 15-03-20 | 20:13 | 1

Reduceer Brussel en de rest lost zich vanzelf op.

Frau Merkel | 15-03-20 | 21:26
-weggejorist-
balustrade | 15-03-20 | 20:05

Dit feuilleton groeit mij 1000 lichtjaren boven de pet. Een woordenbrei waar ik helemaal niks van snap en ook mijn gedachten niet bij kan houden. Ik ben toch meer van het enigszins kort maar krachtig. Ik had trouwens voor begrijpend lezen altijd al een mager zesje.

Leptob | 15-03-20 | 19:58 | 2

Zeker net voor zessen in die rij gestaan bij de coffeeshop?

Crossing_The_Rubicon | 15-03-20 | 20:28

Koop dan lekker een stripboekje joh. Dit is dan idd niets voor je.

Buerman | 15-03-20 | 22:45

Nog niet zo heel druk bij dit topic. Blijkt maar weer dat een pandemie een uitstekende tijd is om een hoop shit door te douwen. Ineens is een miljardenverslindende faal door een overheidsinstantie niet zo belangrijk meer.

hustler01 | 15-03-20 | 19:57

En ook na de komende door corona geïnspireerde (niet veroorzaakte) crisis zullen de culprits gewoon op hun plek blijven zitten als waren ze vastgelijmd.
Alleen een guillotine zal ze verwijderen.

postmodernismisdead | 15-03-20 | 19:50

Je gaat je toch afvragen waar de jokers in de TK mee bezig zijn. Dit is al jaren schering en inslag en er wordt niets aan gedaan. Waar hebben we ze nog voor?

Frau Merkel | 15-03-20 | 19:48 | 1

Meer dan een parlementaire enquête doen ze niet. Tijd om bestuursleden naar huis te sturen of het kabinet. Beetje slechte periode daarvoor nu, maar toch. Daadkracht tk leden. Geen politiek gezeik, landsbelang.

Wim Venijn | 15-03-20 | 19:53

Zijn er überhaupt mensen die dit faaltopic lezen? Kan het me nauwelijks voorstellen namelijk.

R. Skickr | 15-03-20 | 19:46 | 7

Zekers, het is zeker interessant om te lezen elke week. Beter dan de hele week gedoe over wc papier.

McSnack | 15-03-20 | 20:51

U.

Gokmaar | 15-03-20 | 21:21

Ik kijk er elke week naar uit. Reaguur niet vaak want dan wordt het nogal een herhaling van zetten. Verbaasd ben ik inmiddels niet meer in deze corrupte bananenmonarchie.

Enrique C | 16-03-20 | 11:07
▼ 4 antwoorden verborgen

Iedereen en zijn moeder die in de afgelopen jaren gefaald heeft, staat natuurlijk te juichen bij de huidige pandemie. Alles kun je erop af schuiven. Het Corona-virus is het nieuwe Lam Gods dat wegneemt de zonden van deze wereld. Kyrie.

balustrade | 15-03-20 | 19:46 | 3

Voor Rutte is dit een blessing in disguise. En hij is zeker niet de enige!

balustrade | 15-03-20 | 19:47

@balustrade | 15-03-20 | 19:47: En ik zit al te wachten op het moment dat Frans Timmermans in de media verschijnt (met mondkapje) om uit te leggen dat een sterkere EU dit had kunnen voorkomen.

balustrade | 15-03-20 | 19:55

Dit wordt waarschijnlijk het slechts bezochte topic ooit.

ikbenerweer! | 15-03-20 | 19:41

Gelukkig. De kans was natuurlijk klein maar ik begon wel bang te worden dat de kroniek plotseling zou eindigen omdat alles bij het UWV op rolletjes zou lopen. Zolang we een wekelijks falende UWV nodig hebben om de overheid er continu van te doordringen dat ze digitale systemen niet veel ingewikkelder moeten maken dan de papieren administraties die ze vroeger hadden dan is het die miljarden wel waard. Ik heb persoonlijk ook weinig last van het UWV dus prima dat er een overheids instantie de zaken een beetje actueel houd.

W_F | 15-03-20 | 19:36
-weggejorist-
GeenHeil | 15-03-20 | 19:36

UWV gaat het heel erg druk krijgen na deze onbezonnen actie van Rutte.

Mark_D_NL | 15-03-20 | 19:33

En wat als de APK verloopdatum dichtbij komt en de garage's/keuringstations ook dicht zijn?
Is de verzekering dan ook schappelijk bij schade door een technisch mankement cq ongeval met letsel?
En de RDW met zijn automatisch boete systeem die de kentekens maandelijks doorlicht?

steekmug | 15-03-20 | 19:29 | 2

Ik moet binnenkort mijn rijbewijs verlengen. Gelukkig zijn er nog websites waar je zelf een pasfoto op de officiële manier kan uitsnijden want fotograaf zal wel geen cruciaal beroep zijn.

W_F | 15-03-20 | 19:42

Dit is een uitstekend punt.

Zendavesta | 15-03-20 | 19:46

Wat een geld wordt er voor niets verstookt. Het is cultuur dat in elke haarvaten in de organisatie zit. Dat is niet eventjes eruit te slopen.

Wim Venijn | 15-03-20 | 19:23 | 1

Ja hoor. Dat heet kampwerk. Voor de UWV-ers dan.

Kluukluuk | 15-03-20 | 19:56

Is het UWV een beetje schappelijk in deze tijden voor de sollicitatieplicht van WW'ers in de diverse beroepsgroepen die te lijden hebben onder het virus vraag ik mij af nu ik dit artikel lees.

steekmug | 15-03-20 | 19:21 | 1

Zou er niet op rekenen.

Buerman | 15-03-20 | 22:46

Mag hij nou een half jaar lang door blijven gaan over een voormalig opdrachtgever waar hij het blijkbaar niet opgelost kreeg?

zakkewasser | 15-03-20 | 19:18 | 2

Hij had het bijna opgelost maar mocht het niet, schijnt dat corruptie hier een rol heeft gespeeld bij zijn tegenspelers.

jan huppeldepup | 15-03-20 | 20:19

Intellect is niet wat je nodig hebt bij UWV. Je hebt een mirakel nodig, zo groot dat het UWV hoofdkantoor over 1000 jaar een bedevaartsoort is.

Nivelleermarionet | 15-03-20 | 21:31

Tegenwoordig krijg je na elk bezoek/contact een verzoek een enquête in te vullen, dus binnenkort vast en zeker positieve berichten van hen. Klanttevredenheid zal hoog zijn.

filters | 15-03-20 | 19:16 | 2

Tegenwoordig krijg je ook het verzoek je handen te wassen

miko | 15-03-20 | 19:17

, maar dan met ontsmettende onschuld.

Frau Merkel | 15-03-20 | 21:27

REAGEER OOK

bespaartips: Energie vergelijken | Autoverzekering vergelijken | Zorgverzekering vergelijken